فقط و فقط خدا

مسلمانان هر روز حداقل 10 بار در نماز این جمله را که آیه 5 سوره 1 است تکرار می کنند:

إِيَّاکَ نَعْبُدُ وإِيَّاکَ نَسْتَعِينُ

یعنی پروردگارا، تنها تو را عبادت می کنیم و تنها از تو يارى مى‏جوييم. ریشه کلمه عبادت، عبد است به معنای رام و هموار بودن. عبادت یعنی رام و هموار کردن وجود برای کسی یا چیزی. وقتی می گوییم ای خدا ما فقط تو را عبادت می کنیم یعنی وجود ما فقط برای خدا هموار شده است؛ دل ما فقط رام اوست. هیچ کس یا چیز دیگری نمی تواند در دل ما نفوذ کند؛ نه حب نفس و نه حب دنیا و نه چیز دیگر، فقط و فقط خدا. البته رسیدن به این مرحله عالی نیاز به تلاش بسیار دارد. تمام کارهای عبادی از جمله نماز، روزه، احسان و غیره در واقع تمرین برای رسیدن به این مرحله است. مرحله ای که در آن، شخص همه کارهایش را برای خدا انجام می دهد؛ و دیگر هیچ انگیزه غیرخدایی وجود ندارد. در قسمت دوم هم می گوییم خدایا در مشکلات فقط از تو کمک می خواهیم چون می دانیم که تو علت العلل و مسبب الاسباب هستی. چشم امید ما از هر چه غیرخدا است قطع شده است. هر چند که در حل مشکلات مثل بیماری به اسباب ظاهری مثل دوا و دکتر مراجعه می کنیم ولی می دانیم که خالق این اسباب نیز خداوند است.

اگر هر کس بتواند فقط به همین آیه که بیان کننده توحید است، به معنای واقعی عمل کند صاحب یک شخصیت مستقل و در ضمن یک روحیه آرام خواهد بود. چون اولاً به کسی جز خدا وابسته نیست و پیش کسی غیر از او سر خم نمی کند؛ ثانیاً در هر مشکل و اضطرابی فقط از خدا درخواست کمک خواهد کرد.